Atatürk 100

1 ve 6 yaşa dikkat: Ekran süresinin etkileri yıllar sonra ortaya çıkabilir

Tarih: 29.07.2026 - 10:01

Çocukları 1 yaşından 8 yaşına kadar takip eden araştırmacılar, ekran kullanımının etkisinin yaşa göre değişebileceğini belirledi

Haber Resmi

Erken çocukluk döneminde ekran karşısında geçirilen sürenin, yıllar sonra öğrenme ve hafıza performansıyla ilişkili olabileceği ortaya çıktı. Singapur'da çocukları doğumdan itibaren takip eden araştırma, özellikle 1 ve 6 yaşındaki yüksek ekran kullanımının ilerleyen yıllarda daha düşük akademik başarı ve daha zayıf çalışma belleğiyle bağlantılı olduğunu gösterdi.

World Journal of Pediatrics dergisinde yayımlanan araştırma kapsamında 502 çocuk incelendi. Çocukların 1 yaşından 8 yaşına kadar ekran kullanım sürelerini takip eden araştırmacılar, bu verileri 9 yaşındaki akademik başarıları ve 10,5 yaşındaki çalışma belleği performanslarıyla karşılaştırdı.

En belirgin ilişki 1 ve 6 yaşında

Araştırmanın sonuçlarına göre ekran kullanımının uzun vadeli sonuçları yaşa göre farklılık gösterdi. Özellikle 1 yaşındaki bebeklik döneminde ve çocukların okul öncesinden ilkokula geçmeye hazırlandığı 6 yaş civarında yüksek ekran süresi, ilerleyen yıllarda daha düşük akademik performans ve daha zayıf çalışma belleğiyle ilişkilendirildi. Buna karşılık 2 ve 3 yaşlarındaki ekran kullanımında aynı ölçüde güçlü bir ilişkiye rastlanmadı.

Araştırmacılar en güçlü bağlantının 1 yaş döneminde görüldüğüne dikkat çekti. Beynin öğrenme ve gelişim açısından oldukça hassas olduğu bu dönemde ekran karşısında geçirilen zamanın, çocukların ebeveynleri ve çevreleriyle doğrudan etkileşim kurabilecekleri sürenin yerini alabileceği değerlendirildi.

Çalışmada ayrıca çocukluk boyunca toplam ekran süresi arttıkça akademik performansın genel olarak düştüğü gözlemlendi. Araştırmacılar, günlük fazladan bir saatlik ekran kullanımının her çocuk üzerinde belirgin bir etki yaratmayabileceğini, ancak küçük etkilerin toplum genelinde eğitim başarısı açısından anlamlı sonuçlara dönüşebileceğini vurguladı.

Ekran kullanımında zamanlama da önemli

Bulgular, ekran kullanımında yalnızca "ne kadar" sorusunun değil, "hangi yaşta" sorusunun da önem taşıyabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar bu nedenle ekran süresini sınırlamaya yönelik önlemlerin özellikle bebeklik döneminde başlamasını ve çocuklar okul çağına yaklaşırken sürdürülmesini öneriyor.

Araştırmacılar, ekran kullanımının çocukların gelişimi üzerindeki etkisini daha iyi anlamak için gelecekte yapılacak çalışmaların yalnızca geçirilen süreye değil, izlenen içeriğin niteliğine, kullanılan cihazın türüne ve ebeveynlerin çocuklarla birlikte ekran kullanıp kullanmadığına da odaklanması gerektiğini belirtiyor.