İtalya’da sahiller kimin? Ücretsiz plaj isteyenlerle işletmeciler karşı karşıya

---

---

İtalya’da sahillerin büyük bölümünün ücretli plaj işletmelerine ayrılması tartışma yarattı. Aktivistler ücretsiz alanların kayalık veya ulaşılması güç bölgelere sıkıştırıldığını savunurken işletmeciler ücret karşılığında temizlik, güvenlik ve konfor sağladıklarını söylüyor

Avrupa’yı etkisi altına alan sıcak hava dalgaları İtalya’da sahillere ilgiyi artırırken ülkenin uzun süredir tartışılan plaj işletmeciliği sistemi yeniden gündemde. Plajlara ücretsiz erişim isteyen aktivistlerle şezlong, şemsiye ve çeşitli hizmetler sunan özel işletmeler karşı karşıya geldi.

Roma’nın yaklaşık 50 kilometre kuzeybatısındaki Santa Severa’da tartışmanın izleri kıyı boyunca görülüyor. Sahilin büyük bölümünü renkli şemsiyelerle kaplı özel plaj işletmeleri oluştururken ücretsiz kullanılabilen alanlar aralarda kalan dar kum şeritleriyle sınırlı.

İtalya’da “lido” adı verilen bu işletmeler şezlong ve şemsiyenin yanı sıra restoran, büfe, duş, oyun alanı ve cankurtaran hizmeti sunuyor.

Üç kuşaktır aynı aile tarafından işletilen Pino al Mare’nin yöneticisi Simone Vincenzi, plaj işletmelerinin rahat bir gün geçirmek için ihtiyaç duyulan bütün hizmetleri bir arada sunduğunu söyledi.

Restoranı ve 57 odalı oteli de bulunan tesiste deniz kenarında iki şezlong ile bir şemsiyenin ücreti 42 euroya kadar çıkıyor. Müşteriler ayrıca plaj voleybolu sahası ve çocuk oyun alanından yararlanabiliyor.

'Ücretsiz plajlar en kötü noktalara bırakılıyor'

Plajlara ücretsiz erişim için mücadele eden aktivistler ise ödeme yapmak istemeyen veya buna gücü yetmeyen kişilerin sahillerden dışlandığını savunuyor.

Özgür Denizler Ulusal Koordinasyonu üyesi Elisabetta Gallo, ücretsiz plajların çoğunlukla kayalık alanlara veya su tahliye noktalarının yakınına sıkıştırıldığını belirterek “Bu, ücretsiz plajları destekleyen değil, insanları dışlayan bir anlayış” dedi.

Santa Severa’nın komşusu Santa Marinella’da ücretsiz alanların daha az ve ulaşımın daha güç olduğu belirtiliyor. Aktivist Simonetta Gazzella, hafta sonları koylar ile küçük ücretsiz plajların tamamen dolduğunu, bunun nedeninin herkesin özel işletmelerde yüksek ücretler ödeyememesi olduğunu söyledi.

Plaj ruhsatları Avrupa Birliği’nin gündeminde

İtalya’daki plaj işletmelerine verilen kazançlı imtiyazlar, uzun süredir Avrupa Birliği ile Roma yönetimi arasında anlaşmazlık konusu. AB, ruhsatların daha şeffaf ve rekabete açık ihalelerle dağıtılmasını istiyor ancak reform süreci yavaş ilerliyor.

Başbakan Giorgia Meloni hükümetinin 2024’te çıkardığı yasayla mevcut plaj işletme ruhsatlarının Eylül 2027’ye kadar geçerli olmasına izin verildi. İhale sürecinin gecikmesi için nesnel gerekçeler bulunması durumunda bu süre Mart 2028’e kadar uzatılabilecek.

Santa Severa ve Santa Marinella’da yerel yönetim, 2033’e kadar geçerli olacak plaj imtiyazları için ilan yayımladı. Rakip başvuruların bulunmaması nedeniyle işletme haklarının büyük bölümü mevcut sahiplerine yeniden verildi. Hukuki itirazlara konu olan süreç, İtalya’nın en yüksek idari mahkemesi tarafından inceleniyor.

İşletmeciler hizmeti, aktivistler kamusal erişimi savunuyor

Vincenzi’ye göre özel işletmeler kıyıların temiz, güvenli ve düzenli kalmasını sağlıyor. Aktivistler ise bu hizmetlerin ücretsiz plajlardan yararlanmak isteyenlere de sunulması gerektiğini belirtiyor.

Gallo, yerel yönetimlerin halka açık plajlarda duş, çöp kutusu ve cankurtaran gibi temel hizmetleri sağlaması gerektiğini söyleyerek “Denizin herkese ait olduğuna, herkes için erişilebilir ve davetkâr olması gerektiğine inanıyoruz” dedi.