Sony'nin PlayStation için 2028 kararı: 7 milyar dolarlık ikinci el pazarına elveda

---

---

Sony PlayStation, Ocak 2028'den itibaren yeni oyunlarda fiziksel disk üretimini tamamen durdurarak yalnızca dijital satışa geçeceğini açıkladı

2013 yılında rakibi Xbox’ın kısıtlayıcı dijital politikalarıyla alay ederek "oyun paylaşma kolaylığı" videosuyla tarih yazan Sony, tam 15 yıl sonra aynı çizgiye geldi. PlayStation, Ocak 2028'den itibaren yeni konsol oyunları için fiziksel disk üretimini tamamen durduracağını ve oyunları yalnızca dijital formatta sunacağını açıkladı.

CNBC'nin haberine göre bu yeni modeli kullanacak ilk dev yapımlardan birinin, Rockstar Games tarafından geliştirilen ve Take-Two Interactive imzası taşıyan merakla beklenen Grand Theft Auto 6 (GTA 6) olacağı belirtiliyor.

Sürecin ekonomik boyutu tamamen Sony’nin lehine işliyor. Oyunları dijital kanallardan satmak, şirketin kutu üretimi ve lojistik maliyetlerini ortadan kaldırırken kar marjlarını gözle görülür şekilde artırdı.

Wedbush Securities Stratejik Planlama Direktörü Michael Pachter, CNBC’ye yaptığı açıklamada, bu hamlenin Sony’ye tasarruf sağlayacağını ancak "tüketicinin seçenek azlığı nedeniyle bunun bedelini ödeyeceğinden şüphe duyulamayacağını" vurguladı.

Fiziksel bir disk; satılabilir, takas edilebilir, bir arkadaşa ödünç verilebilir, hediye edilebilir, rafta saklanabilir veya dijital mağaza kapandıktan yıllar sonra bile oynanabilir. Ancak bir indirme kodu bunların hiçbirini yapamaz.

Fiziksel disklerin ortadan kalkmasıyla oyuncular, daha ucuz olan ikinci el oyunları satın alma veya bitirdikleri oyunları satarak paralarının bir kısmını geri alma imkanını kaybedecek.

Bu değişim, Sony’e oyunların nerede satılacağı, ne zaman indirime gireceği ve tüketicilerin bu içeriğe ne kadar süre erişebileceği konusunda tam bir denetim yetkisi verecek.

Morningstar Hisse Senedi Araştırmaları Direktörü Kazunori Ito, CNBC'ye verdiği demeçte durumu "Gerçekten ironik bir gelişme" olarak nitelendirdi. Ito, Sony’nin 2013 yılında fiziksel diskleri "basit ve tüketici dostu bir seçenek" olarak sunarak büyük bir sempati kazandığını hatırlattı.

Sosyal medyada ve YouTube’da oyuncular, Sony’nin 15 yıl önceki klibini acı eleştirilerle yeniden gündeme taşıdı. Bir kullanıcı "Bu durum, boşanmanın ardından düğün videosunu izlemeye benziyor" yazarken, bir diğeri "Ah, devler nasıl da tepetaklak oldu" yorumunda bulundu.

Süreçten yalnızca kesinti tarihinden önce diske basılan mevcut fiziksel oyunlar ve eski yapımlar etkilenmeyecek.

Sektör uzmanları ne diyor?

Oyun sektörü danışmanlık şirketi F-Squared'in kurucusu Michael Futter, CNBC'ye yaptığı açıklamada kararı sert bir dille eleştirdi:

"Bu, hiçbir haklı gerekçesi olmayan, son derece tüketici karşıtı bir karardır ve ekosistemdeki oyunculara yönelik bir saygısızlığın ifadesidir."

Futter’a göre asıl sorun, konsolların platform sahibi tarafından tamamen kontrol edilen kapalı ekosistemler olması. PC tarafında oyuncular Steam, Epic Games Store veya GOG gibi farklı dijital mağazalardan alışveriş yapabiliyor.

Futter, "Sony, PC pazarındaki dijitalleşme sürecinin konsollardakiyle birebir aynı olduğuna inanmamızı istiyor. Ancak bu kesinlikle doğru değil. Oyuncuların bir değişimi değer gördükleri için benimsemeleri ile alternatiflerin elinden alınarak bu değişimin onlara zorla kabul ettirilmesi arasında çok önemli bir fark var" dedi.

Morningstar’dan Kazunori Ito da benzer bir endişeyi dile getirerek: "Çoğu oyuncu bu geçişi fiziksel disklerin sonlandırılmasıyla dayatılan bir zorunluluk olarak değil, kendi yöntemiyle ve kendi hızında yapmayı tercih ederdi" değerlendirmesinde bulundu.

7 milyar dolarlık sektör yok olabilir

Sony’nin bu kararı ikinci el oyun ekonomisini doğrudan vuruyor. Araştırma şirketi Dataintelo’ya göre; ikinci el oyunları, konsolları ve aksesuarları kapsayan küresel ikinci el oyun platformu pazarının 2025 yılında 7,2 milyar dolar büyüklüğe ulaştığı ve 2034’e kadar 13,8 milyar dolara çıkacağı tahmin ediliyordu.

Wedbush analisti Pachter, "Gerçekçi olmak gerekirse, tarihsel olarak oyunların en az üçte biri ikinci el olarak satılıyordu. Takas edilen bu oyunlar, oyunculara yeni oyunlar satın alabilmeleri için bir finansal kaynak sağlıyordu. Artık fiziksel mağazacılık ve ikinci el pazarı yok olmaya mahkum" dedi.

Eski oyunlar sirkülasyonda kalmaya devam edebilse de dijital oyunlarda bu imkan bulunmuyor. Ito, ikinci el pazarının "giderek küçüleceğini ve sonunda tamamen ortadan kalkacağını" söyledi.